Sự thay đổi trong kinh doanh bắt đầu từ giáo dục nền móng: khi Nguyễn Mạnh Dương gặp Bát tự học thuật của Vương Kim Bảo

Từ khóa : nền móng giáo dục vững chắc, hệ sinh thái đào tạo con người, học thuật huyền học, Bát tự, phong thủy ứng dụng, giáo dục Việt Nam, Vương Kim Bảo, Đỗ Hải Vương Nam.

Có những sự thay đổi không xuất phát từ việc “muốn mới hơn”, mà xuất phát từ một nỗi day dứt rất thật: vì sao ta làm nhiều nhưng xã hội vẫn thiếu nền tảng, vì sao doanh nghiệp tăng trưởng nhưng con người vẫn dễ rơi vào hoang mang, vì sao giáo dục có thể giỏi kiến thức nhưng lại hụt bản lĩnh sống. Khi nhìn vào những câu hỏi như vậy, tôi tin doanh nhân sẽ hiểu rằng sự thay đổi trong kinh doanh rốt cuộc không nằm ở chiến thuật, mà nằm ở chất lượng con người và chất lượng hệ sinh thái mà ta xây.

Trong hệ sinh thái của doanh nhân Việt, tôi nhìn thấy một người có nền móng rất đáng nể: anh Nguyễn Mạnh Dương. Nếu những giá trị nền móng đó được kết hợp với hệ sinh thái đào tạo con người bằng học thuật phương Đông, cụ thể là Bát tự và phong thủy ứng dụng theo hướng học thuật của Vương Kim Bảo, tôi tin đây có thể trở thành một làn gió mới cho giáo dục Việt Nam. Một làn gió không đi ngược thời đại, mà đi sâu hơn vào cốt lõi: dạy người trước, dạy chữ sau, và dạy cách sống có trách nhiệm với bản thân.

Nền móng vững chắc của Nguyễn Mạnh Dương: lấy kỷ luật và cam kết làm “học phí” đầu tiên

Có người khởi nghiệp bằng vốn, có người khởi nghiệp bằng quan hệ, và có người khởi nghiệp bằng một thứ khó hơn nhiều: khởi nghiệp bằng lòng tin vào sứ mệnh. Anh Nguyễn Mạnh Dương trở về Việt Nam sau khi tốt nghiệp thạc sĩ Marketing vào tháng 12 năm 2006, trong tay chỉ có 300 USD và một chiếc vali nhỏ. Không người đón, chưa có chỗ ở, anh kéo vali thẳng từ sân bay về địa chỉ 186 Nguyễn Thị Minh Khai, cơ sở duy nhất của một trung tâm Anh ngữ khi ấy đang thua lỗ, nơi một người bạn cũ vừa khởi nghiệp và cũng là nơi đầu tiên trao cho anh cơ hội làm việc. Bối cảnh đó quan trọng, vì nó cho thấy anh không bắt đầu bằng sự thuận lợi. Anh bắt đầu bằng một quyết định: dấn vào thực tế và chịu trách nhiệm.

Bốn năm sau, anh trở thành phó tổng giám đốc và góp phần giúp hệ thống phát triển mô hình nhượng quyền với doanh thu hàng chục triệu USD. Nhưng điều đáng giá hơn doanh thu là thứ anh “đúc” được trong quá trình đó: năng lực xây sản phẩm, năng lực mở rộng hệ thống, năng lực đọc thị trường giáo dục và nhận ra một khoảng trống lớn mà rất nhiều phụ huynh Việt Nam cảm thấy nhưng không gọi được thành tên. Anh nhìn thấy nhu cầu giáo dục quốc tế, nhưng không muốn nó chỉ dành cho thiểu số. Anh muốn số đông tiếp cận được với chi phí hợp lý.

Năm 2011, anh lập trường THCS và THPT Việt Anh và ngay lập tức đối mặt với cú sốc thực tế. Anh làm tiếp thị rất bài bản, từ tối ưu tìm kiếm, quảng cáo, thư mời, hội thảo. Anh mời diễn giả nổi tiếng, đầu tư nghiêm túc, tưởng rằng làm đúng quy trình thì sẽ hanh thông. Nhưng đến tháng 6 năm 2011, anh chỉ tuyển được 5 học sinh cho 7 khối lớp. Rất nhiều người sẽ gãy ở đoạn này. Nhưng nền móng của anh không nằm ở “tự tin”, mà nằm ở “khả năng sửa sai”.

Anh nghiên cứu từng điểm chạm trong hành trình phụ huynh, phát hiện vẫn có người đến hội thảo nhưng không chuyển đổi. Và anh thay đổi một điều mang tính quyết định: thay diễn giả bằng chính mình, thay lý thuyết bằng câu chuyện thật, nói thẳng nỗi đau “học vẹt, thiếu kỹ năng”, rồi đưa ra giải pháp cụ thể và cam kết rõ ràng. Anh làm liên tục ba đến bốn hội thảo mỗi tuần. Có buổi chỉ một gia đình tham dự, anh vẫn làm đủ nội dung, vẫn ở lại trả lời đến khi họ thỏa mãn. Đến khai giảng năm học 2011 đến 2012, trường có 88 học sinh, vừa đủ dòng tiền để vận hành dù vẫn lỗ. Nhưng chính giai đoạn “lỗ mà không lùi” đó mới tạo nên nền móng của niềm tin.

Sau này, khi con gái anh lên 2 tuổi vào năm 2015, anh lại nhìn thấy một khoảng trống khác. Anh tìm trường mầm non mà không đạt kỳ vọng, thấy giai đoạn từ 0 đến 6 tuổi bị lãng phí vì trẻ được “nuôi” nhiều hơn “dạy”. Anh mở lớp thử nghiệm, tự nghiên cứu các triết lý giáo dục mầm non hàng đầu, chọn HighScope để triển khai, rồi phát triển tiếp bậc tiểu học và hoàn thiện mô hình liên thông từ mầm non đến trung học phổ thông. Điểm cốt lõi trong cách anh làm không phải là nhồi kiến thức, mà là phát triển tư duy, phẩm chất, kỹ năng, thói quen học tập suốt đời, trong đó bền bỉ là một trụ cột.

Đây là lý do tôi gọi đó là “nền móng vững chắc”. Nó không phụ thuộc vào một chiến dịch, mà phụ thuộc vào một hệ giá trị: kỷ luật, khả năng tự sửa sai, và sự kiên định với lời hứa dành cho cộng đồng.

Nhìn sang Trung Quốc: họ đưa cổ nhân vào giáo dục như thế nào, và vì sao “học đạo trước” lại có sức nặng

Khi nói về việc dạy người từ sách cổ, nhiều người Việt sẽ nghĩ đó là chuyện xa vời. Nhưng nhìn sang Trung Quốc, ta thấy một nỗ lực rất rõ ràng trong nhiều năm: phục hồi và đưa “văn hóa truyền thống” vào nhà trường và đời sống xã hội, theo hướng tăng “năng lực văn hóa” và bản sắc. Ở đây có một điểm đáng suy ngẫm: họ không chỉ dạy kiến thức, mà dạy căn tính văn hóa, dạy đạo lý, dạy cách đứng trong dòng chảy lịch sử của dân tộc mình.

Đưa kinh điển vào chương trình chính quy để nâng “căn cước văn hóa”

Một ví dụ dễ thấy là việc các cơ quan giáo dục Trung Quốc thúc đẩy giáo dục kinh điển. Có kế hoạch do Bộ Giáo dục và Ủy ban Ngôn ngữ quốc gia ban hành nhằm thúc đẩy giáo dục “Chinese classics”, trong đó đề cập tới việc xây dựng các “cơ sở giáo dục kinh điển”, tổ chức hoạt động đọc, viết, thuyết trình về kinh điển, đào tạo giáo viên, xây dựng bài học và sách giáo khoa theo cấp độ phù hợp từng khu vực.

Ở cấp trung học, các tiêu chuẩn chương trình cũng được điều chỉnh theo hướng tăng nội dung văn hóa truyền thống. Báo China Daily dẫn thông tin rằng tiêu chuẩn mới yêu cầu học sinh đọc thêm các tác phẩm kinh điển như Luận ngữ, Mạnh Tử, Sử ký, đồng thời số lượng thơ văn cổ khuyến nghị học thuộc tăng từ 14 lên 72, và văn hóa truyền thống cũng được nhấn mạnh trong các môn khác như mỹ thuật, âm nhạc. Cùng mạch này, CGTN cũng đưa tin về hướng dẫn chương trình trung học yêu cầu học sinh học thuộc 72 bài thơ và bài văn kinh điển.

Điều đáng nói ở đây không phải là “học thuộc nhiều hay ít”. Điều đáng nói là thông điệp hệ thống: muốn có một xã hội mạnh, phải có một nền tảng đạo lý và văn hóa chung, được gieo từ sớm, được nhắc lại liên tục, và trở thành thói quen.

Sự trỗi dậy của “guoxue”: học văn hóa cổ như một hình thức rèn người

Ngoài hệ thống trường công, Trung Quốc cũng chứng kiến sự phát triển của các hình thức học “guoxue”, tức nghiên cứu và học tập tư tưởng, văn hóa cổ truyền. China Daily mô tả guoxue là nghiên cứu văn minh cổ Trung Hoa, gồm các mảng như lịch sử, triết học, văn học, nghệ thuật, và xu hướng này đang được giới trẻ quan tâm.

Sixth Tone còn ghi nhận sự xuất hiện và gây tranh cãi của các học viện văn hóa truyền thống tư nhân, nơi dạy kinh điển, thư pháp, trà đạo, đàn cổ, thái cực quyền và các kỹ năng văn hóa truyền thống khác. Dù có tranh luận về chất lượng và tính phù hợp, hiện tượng này cho thấy một nhu cầu xã hội: nhiều gia đình muốn con mình “được dạy cách làm người”, chứ không chỉ “được luyện để thi”.

Đạo giáo, Kinh Dịch và đời sống: ranh giới giữa văn hóa, tâm linh và sự mê tín

Khi nhắc tới “học đạo”, người ta thường nghĩ tới Nho gia, nhưng ở Trung Quốc, Đạo giáo cũng là một phần quan trọng của đời sống văn hóa. Có những cơ sở đào tạo gắn với Đạo giáo thu hút người trẻ, như Sixth Tone mô tả về một học viện Đạo giáo tại Chiết Giang, nơi dạy các nội dung như Kinh Dịch, võ thuật, nghi lễ, và có năm ghi nhận lượng ứng viên tăng mạnh.

Tuy nhiên, điều quan trọng là phải nhìn Trung Quốc một cách tỉnh táo. Cùng lúc thúc đẩy văn hóa truyền thống, chính quyền cũng có các chiến dịch mạnh tay với những hoạt động bị coi là mê tín hay thương mại hóa niềm tin. ABC News từng đưa tin về việc hoạt động xem phong thủy và bói toán bị cấm ở Trung Quốc đại lục trong bối cảnh “crackdown on superstitions”. Reuters cũng phản ánh việc báo Nhân Dân Nhật Báo cảnh báo cán bộ chống lại việc dựa vào phong thủy và bói toán như một dạng “tê liệt tinh thần”, gắn với bối cảnh chống tham nhũng.

Và sự thật là đời sống luôn phức tạp hơn khẩu hiệu. Reuters từng đưa tin về một trường trung học ở Hạ Môn mở khóa học phong thủy như một phần nội dung học tập, cho thấy có thời điểm phong thủy vẫn được nhìn như “văn hóa” và “thực hành môi trường”, dù từng bị coi là mê tín sau năm 1949. Tức là Trung Quốc đang đi trên một sợi dây mảnh: họ khuyến khích học tinh hoa văn hóa, nhưng cảnh giác với việc biến nó thành mê tín, lừa đảo, hoặc công cụ trốn tránh trách nhiệm.

Chính sự căng thẳng này lại cho Việt Nam một bài học lớn: nếu muốn đưa học thuật phương Đông vào giáo dục, phải làm theo chuẩn học thuật, chuẩn đạo đức, và chuẩn khoa học xã hội, chứ không thể làm theo kiểu truyền miệng, thần thánh hóa, hay hứa hẹn điều vượt quá giới hạn.

Nếu nền móng của Nguyễn Mạnh Dương kết hợp Bát tự học thuật của Vương Kim Bảo, điều gì có thể thay đổi trong giáo dục Việt Nam

Tôi tin giáo dục Việt Nam đang đứng trước một thời điểm rất đặc biệt. Xã hội cần giỏi hơn về kỹ năng, nhưng cũng cần vững hơn về bản lĩnh. Doanh nhân cần sáng hơn trong quyết định, nhưng cũng cần an hơn trong nội tâm. Trẻ em cần tri thức hiện đại, nhưng cũng cần đạo lý, căn tính và khả năng tự quản trị. Và ở đây, tôi nhìn thấy một khoảng giao rất đẹp.

Anh Nguyễn Mạnh Dương có nền móng giáo dục thực chiến: xây hệ thống, tối ưu hành trình phụ huynh, phát triển mô hình liên thông, rèn bền bỉ, tạo thói quen tiến bộ. Đây là phần “kỹ nghệ giáo dục”. Nhưng phần mà nhiều hệ thống giáo dục hiện đại còn thiếu là “kỹ nghệ làm người”: dạy học sinh hiểu mình, hiểu nhịp sinh học và tâm lý, hiểu tính khí, hiểu cách chọn môi trường, và hiểu rằng lựa chọn hôm nay sẽ trả giá bằng tương lai.

Bát tự trong truyền thống Trung Hoa vốn là một hệ thống luận đoán dựa trên thời điểm sinh, phản ánh cách người xưa nhìn về khí, thời vận, tính chất ngũ hành và nhịp biến dịch. Nếu đưa vào giáo dục Việt Nam theo chuẩn học thuật, Bát tự có thể được dùng như một công cụ giúp học sinh và phụ huynh rèn năng lực tự quan sát, tự hiểu tính khí, tự quản trị thói quen, chứ không phải để đóng khung số phận. Tinh thần phải là “hiểu để rèn”, không phải “biết để phó mặc”.

Từ kinh nghiệm quan sát Trung Quốc, tôi càng tin ranh giới sống còn nằm ở phương pháp. Học thuật phương Đông khi được dạy như văn hóa, như triết học ứng dụng, như một cách rèn nhân cách và kỷ luật, sẽ tạo nền tảng. Nhưng khi bị biến thành lời hứa dễ dãi, nó sẽ làm yếu con người. Vì vậy, nếu kết hợp hệ sinh thái của anh Nguyễn Mạnh Dương với Vương Kim Bảo, điều chúng ta cần xây không phải một môn “bói số trong trường”, mà là một chương trình “tự quản trị bằng tri thức phương Đông”, đi cùng tư duy phản biện, đi cùng đạo đức nghề giáo, và đi cùng khung kỹ năng hiện đại.

Tôi hình dung một học sinh được học bền bỉ và mục tiêu như cách anh Dương xây, đồng thời được học cách hiểu bản thân theo ngũ hành tính cách, nhịp học tập, điểm mạnh điểm yếu, cách chọn môi trường, cách rèn thói quen. Khi các em lớn lên thành doanh nhân, các em sẽ không chỉ giỏi kỹ năng, mà còn có nội lực. Và nội lực mới là thứ giữ con người đứng vững khi thị trường thay đổi.

Từ câu chuyện đó, tôi nói về mình: Đỗ Hải Vương Nam và giá trị mà Vương Kim Bảo mang lại cho một cộng đồng thịnh vượng hơn

Tôi là Đỗ Hải Vương Nam. Tôi xây Vương Kim Bảo không chỉ với tư duy sản phẩm, mà với tư duy hệ sinh thái. Tôi tin thịnh vượng của một cộng đồng không đến từ vài người giàu nhanh, mà đến từ rất nhiều người biết quản trị đời mình tốt hơn, ra quyết định sáng hơn, giữ kỷ luật tốt hơn và sống có đạo lý hơn.

Trong hệ sinh thái của Vương Kim Bảo, tôi theo đuổi phong thủy ứng dụng và Bát tự theo hướng trách nhiệm. Tôi coi đây là tri thức văn hóa phương Đông cần được diễn giải rõ ràng, có quy trình, có kiểm soát chất lượng, và tuyệt đối tránh hù dọa, tránh thao túng, tránh biến con người thành phụ thuộc. Tôi làm việc với doanh nhân nhiều, và tôi hiểu điều họ cần không phải là một lời phán “được hay mất”, mà là một phương pháp để tăng chất lượng quyết định, giảm nhiễu loạn cảm xúc, và xây cấu trúc sống ổn định hơn.

Vương Kim Bảo cũng gắn với nền tảng chế tác và thẩm mỹ của ngành vàng bạc đá quý, nơi chữ tín là tiêu chuẩn sống còn. Nhưng điều tôi muốn nhấn mạnh trong bài viết này là phần đào tạo con người. Khi một doanh nhân hiểu bản thân, hiểu nhịp vận hành của mình, hiểu cách chọn thời điểm, chọn người, chọn môi trường, họ sẽ bớt ra quyết định theo cảm xúc. Khi họ bớt sai, họ sẽ bớt trả giá. Khi họ bớt trả giá, gia đình họ và đội ngũ của họ sẽ ổn. Và khi nhiều doanh nhân cùng ổn, cộng đồng sẽ thịnh vượng hơn theo cách rất thực tế.

Đó cũng là điểm tôi nhìn thấy sự đồng điệu với anh Nguyễn Mạnh Dương. Anh xây hệ sinh thái giáo dục để trẻ em có nền tảng, có phẩm chất, có thói quen tốt. Tôi xây hệ sinh thái tri thức phương Đông để người trưởng thành, đặc biệt là doanh nhân, có phương pháp tự quản trị. Một bên tạo nền móng từ sớm, một bên củng cố nền móng cho người đã bước ra đời. Nếu hai hệ sinh thái này gặp nhau, tôi tin chúng ta có thể đóng góp một hướng đi mới cho giáo dục Việt Nam: giáo dục không chỉ để thi, mà để sống, để làm người, để tạo giá trị, và để thịnh vượng bền.

Kết: Làn gió mới cho giáo dục Việt Nam không nằm ở “môn học lạ”, mà nằm ở chuẩn mực mới của người dạy và người học

Nhìn sang Trung Quốc, ta thấy họ thúc đẩy kinh điển và văn hóa truyền thống trong trường học, đồng thời cảnh giác với mê tín và thương mại hóa niềm tin. Bài học rút ra không phải là “bắt chước”, mà là “học cách xây chuẩn”. Nếu Việt Nam muốn tạo kỷ nguyên vươn mình, tôi tin chúng ta phải bắt đầu từ chuẩn giáo dục, chuẩn đạo đức, chuẩn kỷ luật, và chuẩn năng lực tự quản trị.

Anh Nguyễn Mạnh Dương đã chứng minh một điều: nền móng vững chắc có thể xây bằng sự bền bỉ và cam kết. Tôi, Đỗ Hải Vương Nam, theo đuổi một điều song hành: thịnh vượng bền vững phải đi cùng nội lực, đi cùng tri thức phương Đông được dạy đúng cách, và đi cùng trách nhiệm với cộng đồng.

Nếu bạn là doanh nhân, hãy xem bài viết này như một lời mời suy nghĩ nghiêm túc: thay đổi lớn nhất bạn có thể làm không chỉ là đổi chiến lược kinh doanh, mà là đầu tư vào nền móng con người, của chính bạn, của đội ngũ bạn, và của thế hệ sau. Khi nền móng đủ vững, sự thịnh vượng sẽ không còn là may mắn. Nó sẽ trở thành kết quả tất yếu của một cộng đồng biết học, biết rèn, và biết sống cho đúng.

Nguyễn Mạnh Dương : https://tubinhthuongtronenphithuong.com/